Haber Detayı
07 Şubat 2020 - Cuma 09:31
 
Aşıklık Ve Ozanlık Geleneği
Âşıklık ve ozanlık geleneği, bizim edebiyatımızın kadim müesseseleridir.
Gündem Haberi
 Aşıklık Ve Ozanlık Geleneği

      Âşıklık ve ozanlık geleneği, bizim edebiyatımızın kadim müesseseleridir.

Halk edebiyatı denince Karacaoğlan’lar, Erzurumlu Emrahlar, Çıldırlı Âşık Şenlik’ler ve daha pek çok gönül sultanları akla gelir. Bu tuhaf veya basit bir şey değildir.

Bulundukları asırlarda, hareket ve tavırlarında, seyahatlerinde, uğradıkları yerlerde hep bir gönle girebilmiş, belki bir köy evinde, belki umumi bir meclis ’de şiirleriyle, ağıtlarıyla, destanlarıyla hem kendi devirlerinde hem de kendilerinden çok sonraya bile hitap edebilmişlerdir.

Bizlerde, günümüzün yaşayan kültür varlıklarımız, Ozan ve Âşıklarımız dan, Âşık Dursun Doğan Kevser’i ile Âşıklık ve Ozanlık üzerine yaptığımız röportajı yayınlıyoruz.

Âşık Kevser’i Ardahan’ın Göle ilçesine bağlı Yavuzlar köyünde doğdu. Henüz küçük yaştayken köyüne gelen Âşık Ummani’den etkilendi.

Daha sonra türkülere ve Âşıklığa olan iştiyakı gittikçe arttı, kendisinin deyimiyle

“Abisinin vefatıyla gelen keder ve hüzün ile Âşıklık icazetini almış oldu.”

Çeşitli Eserleri de bulunan Âşık Kevser’i, halen Âşıklık geleneğine katkıda bulunuyor.

 

1)İlk olarak sizdeki bu Âşıklık istidadını, özelliğini nerede htiniz

 

Daha küçük yaşlarımda köyümüze Âşıklar gelirdi, onlardan etkilendim, bunlardan Âşık Ummani’nin etkisi büyüktür. Tabi her Âşığın başından küçük bir sevdada geçmiştir. Onunda etkisi var, tabi en büyüğü rahmetli ağabeyimin acısı Âşıklık icazeti almamıza sebep oldu.

 

2)Âşıklık nedir?  Âşıklık, halk ozanlığı Türklerin var olmasından beri gelmiş bir gelenektir. Halkın duygularına hitap etmek, dertlerini, sorunlarını, sevinçlerini dile getirip saz eşliğinde halka yansıtmaktır.

 

 

3)Âşıklık ve Ozanlık arasında herhangi bir fark var mı?

 

İkisi de aynı fakat Ozanlar, yazarak, üzerinde düşünerek eserini tasarlar, Âşıklar ise doğaçlama eser vücuda getirir.

 

4)Âşıklar ’da bir mahlas kültürü var, bu nereden çıktı, anlamı nedir?

 

Ustalar tarafından, çıraklara verilen takma isimdir. Verilen mahlas dörtlük’e estetik verir, hem de Âşıklık geleneğinde ana unsurdur.

 

5)Atışma ve bade içme kavramlarını açıklar mısınız?

 

Atışmada doğaçlama yapılır. Karşılıklı iki Ozan veya daha fazla olabilir, bir kıta veya dörtlük söyler burada bir konu üzerinden Ozanlar bir birine cevaplar verir. Bu güzellemede olabilir, taşlamada olabilir,

Atışma dörtlük üzerine açılmışsa Âşık ifadesini dört kıt ’ada belirtmek zorundadır.

3 ve 5 kıt ‘ada olabilir.

 

Bade içme ise Hakka yönelmiş bir ozanın, gönül gözü açıklı lığıdır. Âşığın hak yolda ermişliği, manevi anlamda ilerlemesidir.

Tabi bu farklı bir hal, bizden önceki üstatlarımız bunu yaşamış ama artık böyle Âşıklar yok, bizde sadece Allah’ın vermiş olduğu ilham var. İlhamsız da olmuyor.

 

6)Her Âşığın bir hocası ve talebesi olur mu?

 

Tabi kendisi talebeyken bir üstadın yanında yetişir. Kendisi artık hocalık mevkiine çıktıktan sonra talebeleri olur.

Bir usta çırak ilişkisi var.

 

 

7)Bir Halk Ozanı olarak yaptığınız her eser bir ilham sonucumu ortaya çıkıyor?

 

Bu Allah’ın vermiş olduğu irade ve idrak kuvvetiyle ortaya çıkıyor.

 

8)Dünya edebiyatında Âşıklığın yeri nedir?

Nasıl değerlendiriliyor?

 

Dünyada pek yeri yok gibi, Türkiye ve Türkistan harici, diğer memleketlerde böyle sanat dalı yok.

 

9)Tarihi sürece baktığımızda, Osmanlıda daha öncesinde veya Türkiye Cumhuriyetinde Âşıklar, olumsuz bir hareket üzerine siyasi kesime karşı saz çalmışlar mıdır?

 

Zaten Âşık halkın gönül dilidir. Halk çoğu zaman bunu ifade edemez ama Ozan öncüdür. Köroğlu ve Nefi bunlardandır.

Bu uğurda çok üstatlar cezalandırılmış

Âşıklık bir yükümlülük taşıyor.

 

10)Devlet, Kültür bakanlığı ya da ilgili kurumlar, Ozanlara sahip çıkıyorlar mı?

 

Devlet sadece bir kaç üstadımızın kendi bünyesinde çalışmasına izin vermiş.

Onun haricinde herkes kendi imkânları ile bir şeyler yapmakta. Kültür bakanlığı sadece Ozan olduğumuz için bir belge vermiştir. Bunun dışında her hangi bir güvencemiz yok.

 

11)Âşıklık ve Ozanlık geleneği, günümüzde halen rağbet görüyor mu? Yoksa yakın bir zamanda unutulacak mı?

 

Eskisi kadar olmasa da var. Önce televizyon sonra sosyal medya, henüz yaygın olmadığı zamanlarda

Halk Ozanlarına büyük bir rağbet vardı,

düğünleri, dernekleri Ozanların “deyişleriyle” devam ediyordu, Ozanlara çok ilgi ve alaka vardı. Şimdi eskisi kadar olmasa da devam ediyor. Bu kültür kaybolmaz. Bilemeyiz gün gelir Anadolu insanı özüne dönebilir.

Anadolu halkının gerçek kültürü, halk edebiyatı, türküler ve Ozanlık geleneğidir.

 

12)Sizin yurtdışı seyahatlerinizde oluyor.

Oralarda ki Anadolu insanı Âşığın nağmelerinde memleket özlemini ne derece gideriyor?

 

Türkiye’ye hasret ve özlem var. Avrupa da ve diğer bölgelerde ki insanlarımız bu ezgilere her zaman erişemiyor. Âşık arkadaşlarımız oralara gidip derneklerde, programlarda saz çalıp birazda olsa memleket özlemini gideriyorlar. Avrupa’da da Âşıklık geleneğine çok ilgi var.  

 

Kemal Caner Yıldız- Yeni Medya Ve Gazetecilik

Kaynak: Editör:
Etiketler: , Aşıklık, Ve, Ozanlık, Geleneği,
Yorumlar
Haber Yazılımı istanbul escort porno izle sex hikaye porno indir türk porno escort escort istanbul istanbul escort