Boğatepe’de Çoban Bayramı: Mera Küresel Yolculuğu Başladı

Türkiye’nin farklı bölgelerinden ve dünyanın dört bir yanından gelen çobanlar, akademisyenler ve araştırmacılar, Boğatepe’nin yaylalarında bir araya gelerek mera hayvancılığının geleceği üzerine tarihi bir buluşmaya imza attı.

Üç Hayvancılık Biçimi, Tek Buluşma Noktası

Çoban Bayramı, Türkiye’de sürdürülen yerleşik, yaylacı ve konargöçer hayvancılık biçimlerinin tanınmasını sağlayarak katılımcı otlatma yönetimine katkı sunmayı amaçladı. Etkinlik, Boğatepe Çevre ve Yaşam Derneği Başkanı İlhan Koçulu ve köy halkının ev sahipliğinde; Sarıkeçililer Yaşatma ve Dayanışma Derneği Başkanı Pervin Savran, Tarım ve Orman Bakanlığı Kars İl Müdürü, Boğatepe Muhtarı ve dünyanın birçok ülkesinden gelen katılımcılarla birlikte gerçekleştirildi.

Mera Sohbetleri ve Çoban Ziyaretleri

İki gün süren mera ve çoban ziyaretlerinde, Boğatepe köyü çobanlarının otlatma pratikleri yerinde dinlendi. Katılımcılar, iklim değişikliği, otlatma planları ve kültürel öneme sahip bitkiler üzerine kapsamlı sohbetlerde bulundu. Araştırmacılar Fatih Tatari, Ceren Kazancı ve Ian Scoones, yürüttükleri araştırmaların çıktılarıyla bilimsel katkı sundu.

Kadın Eli ve Keçi Mutfağı

Etkinlik boyunca Boğatepeli kadınların ve Sarıkeçili topluluğunun girişimi Geççi’nin hazırladığı yöresel yemekler sunuldu. Lezzetli sofralar, çobanlar ve ziyaretçiler için ortak bir buluşma noktası oldu.

Müzede Oturumlar, Eski Okulda Sergi

Çoban Bayramı’nın oturumları Boğatepe Peynir Müzesi ve Köy Öğretmeni Müzesi’nde devam etti. Oturumlarda Geleneksel ve Resmi Otlatma Planları, İklim Değişikliği, Sarıkeçili göç yolları, Toroslar’da keçi çobanlığı ve çoban örgütlenmeleri gibi konular tartışıldı.

Boğatepe köylülerinin özverisiyle restore edilen eski taş okul binasında açılan “Otlatmanın İzinde: Yoldan, Çobandan, Yünden” adlı sergi ise büyük ilgi gördü. Boğatepe ve Sarıkeçili çobanlarının bilgi ve deneyimlerini yansıtan üretimler, katılımcı haritalama, keçe ve çocuk atölyeleriyle zenginleşti. Yerel sanatçıların müzikleriyle renklenen etkinlik, kültür ve doğanın iç içe geçtiği özel anlar sundu.

Katılımcı Mera Yönetimi Vurgusu

Bayram, Olcay Bingöl’ün kolaylaştırıcılığında yapılan değerlendirme toplantısıyla sona erdi. Tüm katılımcılar, hayvan refahı, çobanların yaşam koşulları ve katılımcı otlatma planlamasının önemine vurgu yaparak ortak bir temennide bulundular: Daha sürdürülebilir bir mera hayvancılığı mümkün!

Uluslararası Bilimsel Dayanak ve Yerel İşbirliği

Çoban Bayramı, Birleşik Krallık Uluslararası Bilim Ortaklıkları Fonu (IOCRG\101502) kapsamında, British Academy’nin 2024 ODA Challenge-Oriented Research Grants programı tarafından desteklenen “Sürdürülebilirlik için Mera Hayvancılığı: Türkiye’de Otlatma Yönetiminin Katılımcı Planlanması” projesinin bir parçası olarak gerçekleştirildi. Projenin yürütücülüğü İngiltere’de Sussex Üniversitesi, Türkiye’de Bilkent Üniversitesi tarafından yapılırken, Kafkas Üniversitesi yerel destek sundu.

Volkan Güngör/Serhat Birikim